Mohammad Ibn Abd al-Hakam

Historyk egipski żyjący w latach 803 - 871.

Jest autor siedmiotomowego dzieła Futuh Mirs wal Magrib wa Akhbaruha - Zdobycie Egiptu i krajów Magrebu. Praca opisuje szczegółowo sytuację lokalną Egiptu i krajów ościennych oraz proces opanowania ich przez muzułmanów. Chociaż publikacja powstala 150 lat po opisywanych zdażeniach i zawiera pewne błędy wynikające z mieszania faktów i legend, jest do dziś cennym źródłem wiedzy historycznej na ten temat. Oryginalne manuskrypty znajdują się obecnie w bibliotekach w Londynie, Paryżu i Leyden a Uniwersytet Yale przedrukował całość w 1920r.

Poszczególne tomy traktują o:

1. doskonałościach Egiptu [fadail Misr];
2. podboju pod wodzą Amra ibn al-Asa;
3. osiedleniu muzułmanów w al-Fustat i al-Dżiza (Giza), utrzymaniu Aleksandrii i al-Qata'i;
4. działaniach Amra ibn al-As w dolinie Nilu, zdobyciu oazy al-Fajjum, Barqi i Trypolisu oraz utracie Aleksandrii, śmierci Amra, ekspancji do Ifrikiji i walki z Nubijczykami na południu;
5. zdobyciu północy Aryki i Hiszpanii;
6. sytuacji lokalnej Egiptu do 860 r.;
7. egipskich tradycjach lokalnych.

Ojciec i brat Mohammada byli wiodącymi uczonymi egipskiej szkoły malikickiej. Chociaż był często cytowany przez późniejszych historyków arabskich, rzadko wymieniano jego nazwisko ze względu na skandal związany z rodziną: on i jego bracia zostali oskarżeni, a jeden z braci skazany za sprzeniewieżenie majątku zmarłego.

Ahmed Hassan Zewail

Egipsko-amerykański chemik urodzony 26 lutego 1946 w Damanhur, w Egipcie.

Laureat Nagrody Nobla z chemii w roku 1999 za badania nad stanami przejściowymi reakcji chemicznych przy użyciu spektroskopii femtosekundowej" tzn. obserwowanie ruchów atomów w cząsteczkach w świetle krótkich błysków lasera. Jest profesorem California Institute of Technology w Pasadenie, .

Prowadzi badania nad przejściowymi stanami reakcji chemicznych przy użyciu spektroskopii femtosekundowej, w których wykazał, iż odpowiednie wykorzystanie lasera femtosekundowego pozwala na precyzyjne śledzenie ruchów atomów tworzących molekułę w czasie trwania reakcji chemicznej.

Został nominowany i zadelkarował uczestnictwo w obradach Rady Prezydenta Baracka Obamy w Komisji Doradczej ds Nauki i Technologii (PCAST), której przedmiotem Rady ma być edukacja, nauka, energetyka, gospodarka itp.

Zobacz: wykład noblowski Zewaila

źródło

Abu al-Qasim al-Zahrałi

Bez wątpienia Abdulkasis jest najważniejszym z chirurgów

Pietro Argallata zm. 1423

Był andaluzyjskim arabem. Urodził się w miejscowości Al Zahra nieopodal Kordoby najprawdopodobniej w 936 roki n.e. i zmarł w 1013. Abdulkasis to łacińska odmiana arabskiego imienia.

Zaangażował się w rozwój nauk medycznych, zwłaszcza w dziedzinie chirurgii operacyjnej. Uznawano go za wiodącego europejskiego chirurga i wielu z kolegów po fachu, miedzy innymi Galen, uznawało jego autorytet.

Jest autorem pierwszego, bogato i dokładnie ilustrowanego, trzydziestotomowego podręcznika medycyny pt. Al tasrif liman adżiza an at-Talif, zwanego potocznie Kitab al-Tasrif, zawierającego wiedzę medyczną zdobytą przez Al Zahrałiego na podstawie innych źródeł oraz dzięki własnemu doświadczeniu i inwencji, w ciągu piędziesięcioletniej kariery lekarza i nauczyciela medycyny. Aż trzy tomy Kitab al-Tasrif poświęcone zostały technikom operacyjnym: zawierały opisy oraz ryciny ponad 200 narzędzi chirurgicznych. Dzieło to przetłumaczone na łacinę było przez wiele wieków podstawowym podręcznikiem medycyny i chirurgii.

Do sukcesów medycznych Abdulkasisa należy:

- operacja tarczycy,

- szczegółowe poznanie hemofilii i opracowanie metod jej leczenia,

- opracowanie techniki replantacji (wstawienia) wybitych lub przesuniętych zębów,

- zaznaczanie atramentem linii cięcia przed operacją, co do dziś jest standardową procedurą operacyjną,

- opracowanie chirurgicznej techniki leczenia ginegomastrii, ektropium, symblepharonu, trichiasisu

więcej [eng.]

Muhammed ibn Musa Alchwarizmi

Perski matematyk, astronom, geograf i kartograf pochodzenia uzbeckiego żyjący w IX wieku (prawdopodobnie ok. 780-850). Urodzony w Chiwie (Uzbekistan), w latach 813-833 żył w Bagdadzie. Wszystkie jego dzieła zostały napisane po arabsku. Nosił przydomek "pana tablic".

W nauce światowej zasłużył się głównie dzięki dwóm traktatom z zakresu matematyki. Traktat O liczbach i działaniach na nich przetłumaczono w XII w. z języka arabskiego na łaciński. Dzięki niemu Europa zapoznała się z indyjskim systemem liczenia, tzn. pozycyjnym dziesiętnym. Odtąd tzw. "cyfry arabskie" weszły do matematyki europejskiej i światowej.

Drugi traktat to podręcznik matematyki Kitab al-jabr wa’l-muqabala (Zasady redukcji i przenoszenia), od którego pochodzi termin algebra. W dziele tym autor zajmuje się głównie rozwiązywaniem równań I i II stopnia.

Jego prace pozwoliły też wprowadzić i wyjaśnić pojęcia zera, ułamków oraz funkcje sinus i tangens. Jako pierwszy ułożył tablice dla tych funkcji. Od jego nazwiska (w wersji łacińskiej - Algoritmi) pochodzi nazwa algorytm.

źródła: Wikipedia, Matematycy

Ibn Sina (Awicenna)

Jego właściwe nazwisko to Abu Ali Husain ibn Abdallah Ibn Sina. Żył w latach 980-1037.

Perski lekarz, filozof i uczony. Jego łacińskie nazwisko (Awicenna) wywodzi się od zniekształconego Ibn Sina.

Autor 450 książek z szerokiego zakresu wiedzy, z których wiele traktowało na tematy filozoficzne i medyczne. Jego najbardziej znane dzieło to Kanon medycyny (używane jako podręcznik na uczelniach medycznych aż do schyłku osiemnastego wieku).

Ibn Sina nazywany był „ojcem nowoczesnej medycyny”. Nazywano go też „najsłynniejszym uczonym islamu i jednym z najsłynniejszych uczonych wszech czasów wśród wszystkich narodów świata”.

Urodził się najprawdopodobniej w Afszanah koło Buchary (dziś Uzbekistan) lub Balch (Afganistan) jako syn perskiego urzędnika podatkowego tamtejszego emira Ibn Mansura z dynastii Samanidów. Z tego powodu Awicennie przypisuje się niekiedy narodowość tadżycką, której początki umiejscawia się właśnie w okresie rządów Samanidów.

Mający 10 lat Ibn Sina był już biegły w Koranie i w dziełach klasyków arabskich, po czym przez sześć lat studiował prawo, filozofię, nauki przyrodnicze. Zwrócił swoją uwagę na medycynę już w wieku 17 lat i uznał ją za "niezbyt trudną", jak to określił. W wieku lat 18 był już uznanym lekarzem i wezwany został do świadczenia usług samanidzkiemu władcy, Nuh Ibn Mansurowi, który w podzięce za usługi Ibn Siny pozwolił mu korzystać z biblioteki królewskiej zawierającej wiele rzadkich, a nawet unikalnych książek. Mając do dyspozycji tak bogaty materiał i niezwykle chłonny umysł, Awicenna gotów był do napisania swojej pierwszej książki w wieku lat 21.

W dziedzinie filozofii Awicenna przejął wiele od Arystotelesa i neoplatonizmu, stworzył jednak oryginalny system filozoficzny. Za podstawowe elementy bytu uznał istotę i różne od niej istnienie. Stwierdził, że tylko w Bogu zachodzi ich absolutna tożsamość i wyłącznie Jemu przysługuje istnienie konieczne, pozostałym bytom zaś jedynie możliwe.

Wywarł wielki wpływ na średniowieczną filozofię europejską.

Źródła:
Wiem, Wikipedia

Mułła Nasruddin...

Nasruddin to bardzo, bardzo stary mędrzec i bajarz ludowy, który zbiera i rozsiewa swoje historyjki po całym świecie. Wędrówki zaprowadziły praktycznie wszędzie. Nie pamięta gdzie i kiedy się urodził, ale wiadomo, że było to bardzo dawno temu, a że był w wielu miejscach, ciężko zlokalizować jego prawdziwe miejsce narodzin. I chociaż prawdziwy grób Nasruddina Hodży znajduje się w obecnej Turcji, jego duch nie zna granic...

Na podstawie niektórych opowiadań postać Mułły Nasruddina jest postrzegana jako postać wioskowego głupka, w dodatku złośliwego, z którego można się pośmiać i przez podśmiechiwanie się z jego głupoty automatycznie poczuć się mądrzejszym (na pewno od niego). Istotnie, zachowanie Nasruddina czasem może wydać się mocno debilne, ale jest to efekt zamierzony. W rzeczywistości jest to potężne psychologiczne narzędzie pozwalające wyminąć mentalne i intelektualne bariery, pomagające precyzyjnie trafić przekazem historii do ludzkiego serca. Również gwałtowne wypowiedzi i reakcje osoby miłującej pokój i harmonię, jaką jest Nasruddin, mają na celu podkreślenie przesłania. Wiele z historii Mułły może być traktowanych jako dowcipne historyjki, ale po głębszym zastanowieniu można odkryć prawdziwą głębię przekazu. Moralny rodzaj dowcipu, jaki zawierają jest więc również nośnikiem głębszych wartości moralnych.

Przyjrzyjmy się uważniej opowieści o przeprowadzce do Tekki. To na pierwszy rzut oka proste i pełnie szyderstwa opowiadanie niesie ukryte przesłanie: sposób, w jaki oceniamy innych, w rzeczywistości określa tylko i wyłącznie nas samych.

Historie Mułły są wyspecjalizowane w ukrywaniu rzeczywistego morału, a celem tego zabiegu jest popchnięcie umysłu i duszy do samoczynnego uzdrowienia. Obrazują sam fakt, który był przyczyną powstanie historii, nie podając gotowego rozwiązania, nie podpowiadając prawidłowego działania. Każdy we własny sposób może snuć wnioski.

Pierwsze historie o nim i na jego temat pojawiły się w Persji, a stamtąd rozprzestrzeniły na całym Bliskim Wschodzie. Gruby facecik w turbanie jest główną postacią wielu opowiadań o charakterze edukacyjnym, podobnych w konstrukcji do polskich bajek, dzięki którym kształciły się mentalnie całe pokolenia. W niektórych społeczeństwach islamskich do tej pory są one głównym materiałem używanym w kształtowaniu charakteru.

Opowieści Mułłe Nasruddina są jednym z najważniejszych elementów dorobku kulturalnego Bliskiego Wschodu. Rok 1996/1997 był przez UNESCO nazwany oficjalnym rokiem Mułły Nasruddina.

Biografie wybitnych osobistości świata muzułmańskiego

Muzułmańscy uczeni na przestrzeni wieków wnieśli olbrzymi wkład w naukę. Islam sam w sobie zachęca wiernych do zdobywania wiedzy, tak religijnej jak i szeroko pojętej wiedzy o świecie, gdyż dzięki temu możemy poznać Wielkość naszego Stwórcy i wspaniałą harmonię panującą we wszechświecie. Allah objawił nam w Koranie (już 14 stuleci temu) wiele prawd naukowych, o których ludzie do niedawna nie mieli pojęcia. Dopiero dzięki wielkiemu postępowi w dziedzinie nauki i techniki możliwe było ich odkrycie i udowodnienie – potwierdzając tym samym prawdziwość słów Allaha zawartych w Jego Świętej Księdze. Allah powiedział:

{Niebawem My (Allah) pokażemy im (ludziom) nasze znaki na horyzontach i w nich samych, aż w końcu stanie się dla nich jasne, że to (objawienie) jest prawdą.} [Koran 41:53]

Ze świata muzułmańskiego wywodzi się wielu słynnych uczonych, o których istnieniu nie powinniśmy zapominać, ani też umniejszać ich zasług. Zerknięcie w ich biografie pomoże obalić stereotyp, jakoby muzułmanie byli niewykształceni czy zacofani, a nawet jeśli tacy istnieją – nie jest to wina islamu, który wielokrotnie podkreśla jak ważne jest zdobywanie wiedzy, co najmniej podstawowej, lecz także głębszej, w miarę możliwości i predyspozycji.

Na ważną rolę wiedzy w islamie wskazują już przekazane w Koranie słowa:

{Powiedz: „Panie mój! Pomnóż moją wiedzę!”} [Koran, 20:114]

Śmiało więc możemy stwierdzić, że uczeni ci odpowiedzieli na wezwanie islamu w kwestii dobrego wykorzystywania wielkiego daru od Allaha, jakim jest intelekt – poszerzając swą wiedzę i rozpowszechniając ją, co przysłużyło się całej ludzkości. Zatem co jakiś czas na łamach bloga będą ukazywać się, jak Bóg da, krótkie wzmianki o znanych osobistościach wywodzących się ze świata muzułmańskiego, jako swego rodzaju ciekawostka.

Ibn Hazm i jego Traktat o leczeniu dusz

na blogu pojawiać się będą od czasu do czasu mądrości, aforyzmy muzułmanów. Na pierwszy rzut pójdą maksymy Ibn Hazma, toteż kilka słów o nim, zanim będziemy się mądrzyć.

Ibn Hazm urodził się w 994 r. w Kordobie, stolicy arabskiej Hiszpanii (właściwie: al-Andalus - przyp. Iman). Jego ojciec był wezyrem na dworze kalifa Hiszama II. Na początek jego życia przypadły czasy świetności kalifatu kordobańskigo, ale właściwie był to ostatni rozbłysk tej gwiazdy islamu, która wkrótce miała przygasnąć i nigdy nie rozjaśnieć dawnym blaskiem. Ibn Hazm napisał około czterystu dzieł teologicznych, logicznych i prawnych, m.in. Księgę rozpraw o religiach, wyznaniach i sektach, traktat logiczny, podręcznik podstaw prawa zahiryckiego (Księga ustalania podstaw prawa) czy Zbiór genealogii Arabów. Nauką, a przede wszystkim problematyką religijną, Ibn Hazm zajął się w wieku lat 26. Religijność Ibn Hazma (interesował się zahirycką szkołą prawną, zakładającą, że jedynym źródłem prawa jest dosłowny tekst Koranu i tradycji proroka, odrzucając wyprawcowane w ciągu wieków metody badań prawniczych), ujawnia się w jego osobistej refleksji na kartach Kitab al-achlak wa-as-sijar (J. Danecki przekłada jako: Traktat o leczeniu dusz, kształceniu moralności i poskramianiu wad). Jest to religijność muzułmańskiego myśliciela, łączącego platońskie koncepcje doskonałości z muzułmańskim pojęciem Boga i wiary. W książce chodzi jednak przede wszystkim o moralność muzułmańską, w imię której Ibn Hazm konstruuje model szlachetnego człowieka (al-insan al-fadil). Tylko taki człowiek może osiągnąć pełnię szczęścia w życiu doczesnym i na tamtym świecie. Choć relacje między Bogiem a człowiekiem stanowią bezwzględną podstawę wszelkiej rzeczywistości, to jednak Ibn Hazm skupia się na związkach człowieka z jego współbraćmi. Dobro człowieka na ziemi wynika bowiem z poszanowania bliźniego i z umiejętności współżycia z ludźmi.
Traktat o leczeniu dusz, kształceniu moralności i poskramianiu wad jest jednym z najdoskonalszych dzieł arabsko-muzułmańskiej aforystyki. Aforystyka Ibn Hazma łączy filozoficzną refleksję z typowo muzułmańską religijnością i czystym humanizem wybitnego myśliciela.

Fragmenty wstępu autorstwa Józefa Daneckiego
Ibn Hazm, Traktat o leczeniu dusz, kształceniu moralności i poskramianiu wad,
wyd. Dialog